Đồng chí Hoàng Văn Thụ – Người chiến sĩ cộng sản kiên trung, bất khuất, người con ưu tú của quê hương Xứ Lạng
Đồng chí Hoàng Văn Thụ (1909 – 1944) là nhà lãnh đạo tiền bối tiêu biểu của Đảng, người chiến sĩ cộng sản kiên trung, bất khuất, đã cống hiến trọn cuộc đời cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc. Cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của đồng chí là tấm gương sáng về lòng yêu nước, ý chí cách mạng và tinh thần hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Tháng Giêng năm 1928, đồng chí Hoàng Văn Thụ cùng đồng chí Lương Văn Tri sang Trung Quốc tìm đường hoạt động cách mạng. Cuối năm 1928, đồng chí gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên; cuối năm 1929 được kết nạp vào Đông Dương Cộng sản Đảng. Từ năm 1930, đồng chí tích cực tuyên truyền, giác ngộ quần chúng, xây dựng cơ sở cách mạng tại Lạng Sơn và các tỉnh miền núi phía Bắc.
Đặc biệt, năm 1933, đồng chí trực tiếp thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên ở Lạng Sơn tại xã Thụy Hùng, châu Văn Uyên và làm Bí thư Chi bộ. Những năm tiếp theo, đồng chí tiếp tục chỉ đạo xây dựng tổ chức Đảng, phát triển phong trào cách mạng tại Bắc Sơn (1936), Tràng Định (1938), đồng thời góp phần củng cố, mở rộng phong trào cách mạng ở Cao Bằng, Thái Nguyên và nhiều địa phương khác.
Với những đóng góp quan trọng, tháng 9/1939, đồng chí được phân công làm Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ; tích cực chỉ đạo củng cố tổ chức Đảng, khôi phục phong trào cách mạng và xây dựng lực lượng. Đồng chí còn đề xuất thành lập, trực tiếp làm chủ bút Báo Giải phóng, góp phần tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng. Tháng 11/1940, đồng chí được cử vào Ban Thường vụ Trung ương lâm thời; tháng 5/1941, được bầu vào Ban Thường vụ Trung ương Đảng, phụ trách công tác công vận và binh vận, góp phần chuẩn bị lực lượng cho cuộc đấu tranh giành chính quyền.
Ngày 25/8/1943, đồng chí bị thực dân Pháp bắt tại Hà Nội. Mặc dù bị tra tấn, dụ dỗ và mua chuộc, đồng chí vẫn giữ vững khí tiết của người cộng sản, kiên quyết bảo vệ tổ chức và đồng chí, đồng đội. Ngày 24/5/1944, đồng chí anh dũng hy sinh tại trường bắn Tương Mai (Hà Nội), để lại tấm gương sáng ngời về lòng trung thành với lý tưởng cách mạng.
Những bài học quý báu từ cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của đồng chí Hoàng Văn Thụ
Cuộc đời hoạt động cách mạng của đồng chí là một tấm gương sáng về lòng trung thành vô hạn với Ðảng, hết lòng, hết sức phục vụ Nhân dân; luôn đặt lợi ích của Ðảng, của Nhân dân, của dân tộc lên trên hết. Ðồng chí để lại cho chúng ta những bài học quý báu về tinh thần đoàn kết, ý thức tự phê bình và phê bình trong Ðảng, tình thân ái, thương yêu đồng chí, đồng đội và nhân dân. Trong bài Ðạo đức cách mạng đăng trên Tạp chí Cộng sản, tháng 12-1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết: "Trong Ðảng ta, các đồng chí Trần Phú, Ngô Gia Tự, Lê Hồng Phong, Nguyễn Văn Cừ, Hoàng Văn Thụ, Nguyễn Thị Minh Khai và nhiều đồng chí khác đã vì dân, vì Ðảng mà oanh liệt hy sinh, đã nêu gương chói lọi của đạo đức cách mạng chí công vô tư cho tất cả chúng ta học tập".
Tấm gương hy sinh hết thảy cuộc đời mình vì sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc của đồng chí Hoàng Văn Thụ đã để lại cho thế hệ cách mạng đời sau những bài học vô cùng quý báu. Đó là bài học về xây dựng niềm tin son sắt và thắng lợi cuối cùng của sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc do Đảng ta lãnh đạo. Không ngừng trau dồi bản chất cách mạng của người cộng sản, phát huy hết trí tuệ sáng tạo , tận tụy với trách nhiệm, tận trung với nước, với Đảng, thủy chung như nhất với đồng chí, đồng bào. Trong nguy hiểm vẫn giữ trọn được khí tiết của người cộng sản, nêu cao tinh thần bất khuất trước kẻ thủ.
Bài học sâu sắc nhất mà cuộc đời đấu tranh cách mạng của đồng chí Hoàng Văn Thụ để lại cho thế hệ cách mạng đời sau là: Trước vận mệnh thiêng liêng của Tổ quốc, nén chịu thiệt thời về hạnh phúc gia đình, riêng tư, dồn hết trí, lực, hy sinh cao cả vì sự nghiệp lớn lao của Đảng, của dân tộc.
Tinh thần yêu nước, giác ngộ lý tưởng cộng sản và kiên định lập trường giai cấp công nhân
Ngay từ khi chưa giác ngộ lập trường giai cấp và chủ nghĩa Mác - Lênin, với lập trường của người yêu nước, hiểu rõ nỗi khổ của giai cấp công nhân và nhân dân lao động, đồng chí Hoàng Văn Thụ đã sớm tham gia hưởng ứng cuộc vận động đòi thực dân Pháp thả nhà yêu nước Phan Bội Châu (1925) và để tang chí sĩ Phan Chu Trinh (1926) do tổ chức Hội Việt Nam cách mạng thanh niên phát động. Quá trình chuyển biến tư tưởng của đồng chí từ chủ nghĩa yêu nước đến chủ nghĩa Mác - Lênin trải qua những giai đoạn thâm nhập thực tiễn trong nước và nước ngoài. Khi được kết nạp vào Hội Việt Nam cách mạng thanh niên, đồng chí đã nhanh chóng tiếp thu chủ nghĩa Mác - Lênin, quan điểm lập trường của giai cấp công nhân, giác ngộ lý tưởng cộng sản. Thời gian bị giam cầm trong nhà tù Hoả Lò, đồng chí tỏ rõ nghị lực phi thường, chí khí quật cường, bản lĩnh của người chiến sĩ cộng sản trung kiên, bất khuất, có niềm tin vững chắc vào thắng lợi của cách mạng, của sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Hình ảnh hiên ngang, bất khuất của đồng chí Hoàng Văn Thụ trước pháp trường mãi mãi là bản anh hùng ca về khí tiết của người cộng sản trước quân thù và tình cảm nồng thắm, nhân văn với đồng đội và những người tù khác; là tấm gương về ý chí vượt lên mọi hoàn cảnh của người cộng sản để thực hiện những mục tiêu cao cả của Đảng, của dân tộc.
Phẩm chất đạo đức của người chiến sĩ cộng sản
Đồng chí Hoàng Văn Thụ là người cộng sản gan dạ, dũng cảm, sẵn sàng nhận những nhiệm vụ khó khăn nhất khi phong trào cách mạng yêu cầu. Đồng chí cũng là một người chân thành, giản dị, gương mẫu trong cuộc sống, có tác phong chan hòa, gần gũi với mọi người, có khả năng tập hợp, đoàn kết, được quần chúng mến yêu và đồng chí cảm phục. Với các cơ sở cách mạng, đồng chí Hoàng Văn Thụ luôn hòa mình vào cuộc sống bình dị hằng ngày của đồng bào. Ở mỏ Hà Lầm (Hòn Gai), với tên mới là Vân, đồng chí trực tiếp lao động như một công nhân thực thụ. Thái độ khiêm tốn, chân thành, lối sống giản dị, chan hòa của Hoàng Văn Thụ được anh em công nhân rất yêu mến và gần gũi. Nhiều khi đồng chí cùng làm các công việc như một thành viên ruột thịt của gia đình cơ sở. Mỗi khi đi công tác về đồng chí đều không quên có quà cho người già, trẻ nhỏ. Mỗi khi có người đau ốm, đồng chí thường dành thời gian tới thăm hỏi, động viên. Anh Lý - bí danh của đồng chí Hoàng Văn Thụ - luôn luôn được mọi người quý mến. Đi đến đâu, “anh Lý” cũng được dân thương, dân đùm bọc, nuôi giấu. Dù đời sống khó khăn, song các cơ sở cách mạng vẫn dành cho đồng chí Bí thư Xứ ủy có được tấm áo lành, được nơi nghỉ kín đáo ấm áp tình dân với Đảng. Nhiều năm sau khi “anh Lý” hi sinh, mỗi khi nhắc đến anh, đồng bào còn giữ nguyên những tình cảm yêu quý như khi anh còn sống.
Đồng chí luôn nêu cao ý thức chấp hành tổ chức, kỷ luật của người đảng viên cộng sản; gương mẫu đi đầu, sẵn sàng gánh vác nhiệm vụ khó khăn nhất; có tinh thần đứng mũi chịu sào, ý thức trách nhiệm cao với công việc. Cuộc đời cách mạng của đồng chí là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa phẩm chất cách mạng của người cộng sản với phong cách giai cấp công nhân Việt Nam. Giữ nhiều cương vị lãnh đạo của Đảng, nhưng đồng chí không màng danh lợi cho bản thân, sống bình dị, không đòi hỏi gì về vật chất, nêu gương sáng về sự trung thành, lòng tận tụy phục vụ nhân dân. Đồng chí là một mẫu mực về đạo đức cách mạng, cần, kiệm, liêm, chính, khiêm tốn, giản dị. Suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, đồng chí luôn chăm lo đoàn kết đồng chí, đồng bào, có thái độ kiên quyết đấu tranh chống chủ nghĩa cơ hội, đầu hàng, phản bội.
Tác phong của người lãnh đạo cách mạng
Đồng chí Hoàng Văn Thụ là một nhà lãnh đạo có tác phong dân chủ, gần gũi, hoà đồng với nhân dân. Đồng chí luôn thuyết phục người khác bằng phương pháp vừa có tính nguyên tắc, khoa học, vừa nhân ái, bao dung. Điều đó đã làm nên những giá trị quy tụ được lòng người, làm cho nhân dân tin vào Đảng, tự nguyện tuân thủ sự lãnh đạo của Đảng.
Trong cuộc đời hoạt động cách mạng của mình, đồng chí Hoàng Văn Thụ đã thể hiện quan điểm cách mạng toàn diện của một cán bộ lãnh đạo luôn gắn bó mật thiết với nhân dân, với cơ sở, sâu sát thực tiễn, có tầm nhìn chiến lược, vận dụng sáng tạo lý luận cách mạng vào hoàn cảnh cụ thể của nước ta. Ðồng chí đã trực tiếp giác ngộ, vận động quần chúng, đóng góp tích cực trong việc thành lập các chi bộ đảng và phát triển tổ chức đảng ở các Ðảng bộ: Lạng Sơn, Cao Bằng, Thái Nguyên, Vĩnh Yên; củng cố, xây dựng nhiều cơ sở đảng ở Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh... Ðồng chí đề ra chủ trương và trực tiếp chỉ đạo việc duy trì, phát triển đội Du kích Bắc Sơn và xây dựng căn cứ địa cách mạng Bắc Sơn - Võ Nhai. Ðồng chí Hoàng Văn Thụ đã có công lớn trong việc đề xuất sáng lập và làm chủ bút của báo "Giải phóng", viết bài tham gia chỉ đạo công tác tuyên truyền của báo "Cờ Giải phóng" và "Tạp chí Cộng sản". Ðồng chí có vai trò quan trọng trong việc đề ra chủ trương thành lập Mặt trận Việt Minh nhằm đoàn kết các giai cấp, tầng lớp trong xã hội để đánh đuổi thực dân Pháp và phát-xít Nhật, giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp. Trên cương vị Ủy viên Ban Thường vụ Trung ương Ðảng phụ trách công tác công vận và binh vận, đồng chí đã giác ngộ và lôi cuốn được nhiều binh lính người Việt trong quân đội Pháp ủng hộ cách mạng. Ðược sự chỉ đạo trực tiếp của đồng chí, các cơ sở cách mạng được gây dựng và phát triển rộng khắp trong các tầng lớp nhân dân, lực lượng cách mạng không ngừng lớn mạnh về cả chính trị và vũ trang, chuẩn bị cho cuộc Tổng khởi nghĩa Tháng Tám giành chính quyền về tay nhân dân năm 1945.
Tuy bận nhiều công việc của người Bí thư Xứ ủy, đồng chí Hoàng Văn Thụ vẫn luôn luôn tự trau dồi, rèn luyện mình bằng nghị lực phi thường của một người cộng sản. Đồng chí thường xuyên nghiên cứu tìm hiểu những cuốn sách về lý luận chủ nghĩa Mác – Lê nin về cách mạng giải phóng dân tộc. Đồng chí thường xuyên trao đổi với cán bộ Xứ ủy về các vấn đề lý luận cách mạng vô sản bằng thái độ chân tình, thẳng thắn và cởi mở. Có những vấn đề đồng chí mình chưa hiểu thì đồng chí Hoàng Văn Thụ thường giành thời gian giảng giải cặn kẽ, dễ hiểu để không ngừng nâng cao trình độ cán bộ, trước yêu cầu nhiệm vụ cách mạng đầy khó khăn, gian khổ. Để tạo điều kiện thuận lợi cho các Đảng bộ, chi bộ Đảng cơ sở thực hiện và vận dụng tốt chủ trương rút vào hoạt động bí mật của Đảng, đồng chí giành thời gian viết tài liệu về “phương pháp hoạt động bí mật” để hướng dẫn, chỉ đạo phong trào.
Đồng chí Hoàng Văn Thụ đã để lại cho chúng ta những kinh nghiệm quý báu về xây dựng tình đoàn kết, tinh thần tự phê bình và phê bình rất hữu ích cho công tác xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh, đội ngũ cán bộ trong sạch; xây dựng đoàn kết nội bộ, gây dựng tình cảm thân ái, tôn trọng lẫn nhau; tinh thần đấu tranh có lý, có tình. Cuộc đời hoạt động và tấm gương hy sinh vì sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc của đồng chí Hoàng Văn Thụ, đã để lại cho các thế hệ cách mạng đời sau những bài học vô cùng quý báu. Tấm gương người chiến sĩ cộng sản Hoàng Văn Thụ kiên trung, bất khuất sẽ mãi mãi là niềm tự hào to lớn của toàn Đảng và toàn dân ta.
Tự hào về quê hương Lạng Sơn đã sinh ra người con ưu tú của dân tộc, Đảng bộ và Nhân dân các dân tộc Lạng Sơn nguyện ra sức phấn đấu xây dựng Lạng Sơn thành một tỉnh có đời sống kinh tế xã hội ngày càng phát triển, quốc phòng, an ninh vững mạnh, giữ vững ổn định chính trị, bảo vệ vững chắc chủ quyền biên giới quốc gia, góp phần thực hiện công cuộc đổi mới đất nước do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo, vì mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh”.
Kỷ niệm 117 năm Ngày sinh đồng chí Hoàng Văn Thụ trong bối cảnh toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đang tập trung thi đua lập thành tích thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng. Dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng bộ tỉnh Lạng Sơn, quân và dân các dân tộc trong tỉnh đang tích cực hưởng ứng các phong trào thi đua yêu nước, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2025 – 2030./.
Khánh Ly
