Đẩy mạnh chuyển đổi số trong chi trả BHXH: Nâng cao chất lượng phục vụ người dân
Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia đang được triển khai mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực, ngành Bảo hiểm xã hội (BHXH) nói chung và BHXH tỉnh Lạng Sơn nói riêng đang đẩy nhanh tiến trình hiện đại hóa công tác chi trả các chế độ BHXH, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN). Việc chuyển đổi từ phương thức chi trả tiền mặt sang thanh toán không dùng tiền mặt được xác định là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng phục vụ người dân, đồng thời bảo đảm công khai, minh bạch trong quản lý quỹ an sinh xã hội.
Chi trả các chế độ BHXH, BHTN là khâu tác động trực tiếp đến quyền lợi của người thụ hưởng. Trước đây, hình thức chi trả bằng tiền mặt còn tiềm ẩn nhiều rủi ro như sai sót, chậm trễ, thiếu an toàn, gây tốn kém thời gian và chi phí đi lại cho người dân. Trong khi đó, sự phát triển của công nghệ số và hệ thống ngân hàng đã tạo điều kiện thuận lợi để chuyển đổi sang phương thức chi trả hiện đại, an toàn, tiện ích hơn.
Thực hiện chủ trương của BHXH Việt Nam, BHXH tỉnh Lạng Sơn đã chủ động giao chỉ tiêu cụ thể đến từng đơn vị, phấn đấu năm 2026 đạt 95% người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng nhận qua tài khoản; 99% đối với BHXH một lần và 100% đối với trợ cấp thất nghiệp. Các giải pháp được triển khai đồng bộ, từ đẩy mạnh tuyên truyền, vận động đến hỗ trợ người dân mở tài khoản và đăng ký nhận tiền qua ngân hàng ngay tại cơ sở. Nhiều đơn vị đã chủ động, sáng tạo trong cách làm, từng bước nâng cao tỷ lệ chi trả không dùng tiền mặt.
Ông Hà Đình Hải, Phó Giám đốc BHXH tỉnh Lạng Sơn cho biết: “Việc đẩy mạnh thanh toán không dùng tiền mặt trong chi trả các chế độ BHXH không chỉ giúp người dân nhận tiền nhanh chóng, thuận tiện mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch, hiện đại hóa hoạt động của ngành, hướng tới xây dựng BHXH số.”
Thực tế cho thấy, chuyển đổi số trong chi trả BHXH mang lại nhiều lợi ích thiết thực. Người dân được nhận tiền nhanh chóng, an toàn, không phải chờ đợi hoặc đi lại nhiều, đặc biệt thuận lợi đối với người cao tuổi. Đối với cơ quan BHXH, việc chi trả qua tài khoản giúp giảm áp lực tổ chức, hạn chế sai sót và nâng cao hiệu quả quản lý. Về lâu dài, đây còn là giải pháp quan trọng thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt, góp phần phát triển kinh tế số, xã hội số.
Viên chức BHXH hướng dẫn người hưởng lương hưu mở tài khoản ngân hàng và đăng ký nhận lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng qua phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt
Là một trong những người vừa được viên chức BHXH cơ sở hướng dẫn mở tài khoản ngân hàng và thực hiện thủ tục chuyển sang nhận lương hưu qua tài khoản cá nhân, bà Hà Thị Bình, người hưởng lương hưu tại xã Văn Lãng, chia sẻ: “Trước đây tôi quen nhận tiền mặt nên cũng còn băn khoăn khi chuyển sang nhận qua tài khoản. Tuy nhiên, sau khi được cán bộ BHXH và ngân hàng hướng dẫn tận tình, tôi thấy thủ tục rất đơn giản. Từ nay tiền lương hưu được chuyển thẳng vào tài khoản ngay từ ngày làm việc đầu tiên của tháng, tôi có thể rút tiền bất cứ lúc nào hoặc thanh toán khi cần thiết, rất thuận tiện và an toàn, không phải chờ đợi như trước.”
Tính đến nay, BHXH tỉnh đang thực hiện quản lý và trả các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp qua phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt trên địa bàn toàn tỉnh (qua tài khoản cá nhân) cho 28.782 người nhận lương hưu, trợ cấp hàng tháng qua tài khoản cá nhân, bằng 91,42% số người hưởng toàn tỉnh, cao hơn 4,42% so với kế hoạch (87%). Trong đó có một số đơn vị có tỷ lệ người nhận lương hưu, trợ cấp hằng tháng qua tài khoản cá nhân cao như: BHXH cơ sở Tràng Định có 1.900 người nhận lương hưu, trợ cấp hằng tháng qua tài khoản cá nhân, bằng 99,32% số người hưởng thuộc BHXH cơ sở Tràng Định quản lý chi trả; BHXH cơ sở Lộc Bình có 4.095 người nhận lương hưu, trợ cấp hằng tháng qua tài khoản cá nhân, bằng 95,95% số người hưởng thuộc BHXH cơ sở Lộc Bình quản lý chi trả.
Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn gặp một số khó khăn như: một bộ phận người dân chưa quen với dịch vụ ngân hàng; hạ tầng công nghệ tại vùng sâu, vùng xa còn hạn chế; thói quen sử dụng tiền mặt vẫn phổ biến.
Chia sẻ về vấn đề này, ông Hà Đình Hải nhấn mạnh: “Khó khăn lớn nhất hiện nay là thay đổi thói quen của người dân, nhất là ở khu vực nông thôn, miền núi. Vì vậy, công tác tuyên truyền, hướng dẫn trực tiếp đóng vai trò then chốt để tạo sự đồng thuận.”
Viên chức BHXH và nhân viên Ngân hàng hỗ trợ người hưởng lương hưu mở tài khoản ngân hàng và đăng ký nhận lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng qua phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt
Để hoàn thành các mục tiêu đề ra, BHXH tỉnh Lạng Sơn xác định tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp: đổi mới nội dung, phương thức tuyên truyền theo hướng gần gũi, dễ hiểu; tăng cường phối hợp với ngân hàng, bưu điện, chính quyền địa phương; hỗ trợ người dân mở tài khoản và đăng ký nhận tiền tại cơ sở; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, hoàn thiện dữ liệu; tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện.
Khẳng định quyết tâm của ngành, ông Hà Đình Hải cho biết thêm: “Chúng tôi xác định chuyển đổi số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà là thay đổi toàn diện phương thức phục vụ, lấy người dân làm trung tâm. Mục tiêu cao nhất là mang lại sự thuận tiện, hài lòng cho người thụ hưởng chính sách.”
Với quyết tâm cao và giải pháp đồng bộ, BHXH tỉnh Lạng Sơn đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền BHXH hiện đại, minh bạch, chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Chuyển đổi số trong chi trả BHXH không chỉ là xu hướng mà còn là bước đi tất yếu, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân, đảm bảo an sinh xã hội bền vững trên địa bàn tỉnh.
La Phương
